Noh & Kyougen (Nogaku)- Japans dans theater Deel II

Image via phototravels

Vorige week vertelde ik jullie over de bijzondere theatervorm Noh. Vandaag gaan jullie meer te weten komen over het andere gedeelte van Nogaku: Kyougen.

Zoals je vast weet houden Japanners ook van een lolletje op zijn tijd, dus werden zogenaamde Kyougen al in een vroeg stadium toegevoegd aan Noh als een soort humoristische aderlating.  Kyougen stamt af van het Chinese Sangaku, een vorm van entertainment welke in de achtste eeuw naar Japan kwam en te vergelijken valt met het hedendaagse circus.

Bij het circus zijn clowns niet weg te denken, en daar hoort humor bij. Kyougen staat hierdoor voor het “humoristische gedeelte” van Noh. De meeste Kyougen bij Noh duren ongeveer een haf uur. Deze soort heeft een aparte benaming gekregen; Hon-Kyougen. De vorm werd strikt tussen de pauze van Noh gegeven en liet de toeschouwers genieten van de menselijke emotie die minder terug te vinden is in Noh.

Image via Geishaworld

Image via Geishaworld

Een andere vorm is Ai- Kyougen. Deze uitvoering vind plaats tijdens het muzikale gedeelte van Noh en is dus meer een onderdeel van het stuk zelf. Bij Hon-Kyougen zorgen 2 á 3 acteurs voor humor via aanstekelijke slapstick- dialogen en zorgvuldig uitgevoerde lichamelijke gebaren.

Ai- Kyougen is vaak ook de hoofd acteur van het Noh-stuk zelf. Hij moet ervoor zorgen dat de interval, de ruimtes tussen het afgelopen en nieuwe stuk, soepeltjes verloopt. Hij probeert het publiek meer inhoudelijke informatie mee te geven over de Noh-voorstelling. Soms gaat hierbij de acteur op de knieën op het podium zittend zijn verhaal doen, andere keren komt hij verkleed als een “humoristisch” figuur, doet een dansje en maakt er luchtige gebaren bij. Het ligt er maar net aan welke uitvoering  je aan het bekijken bent.

De populariteit van Kyougen was erg groot, ook onder het Japanse volk. Doordat naast Noh, Kyougen ook tot officieel keizerlijk vermaak gemaakt was, moest er wel rekening gehouden worden met de inhoud van de stukken. Wanneer de keizer kijkt kun je natuurlijk niet zomaar even iemand in zijn blote kont over het podium gaan laten rondrennen.

Om de mensen aan het lachen te krijgen werd er voor gekozen een lichtere en vriendelijkere vorm van humor te gebruiken. Het woord Kyougen betekend zoiets als “gekke woorden”.  Door gebruik te maken van ritmische zinnen en overdreven bewegingen, een diepere verhaallijn toepassen van de hoofdrolspelers van het stuk  en het weglaten van sarcasme zorgt Kyougen voor een vermakelijke voorstelling.

Image via flickriver

Image via flickriver

Bij de meeste Kyogen dragen de acteurs geen maskers, behalve als het om goden of dieren gaat. De masker zijn simpeler gemaakt en hebben minder expressie van die van Noh. Er worden (nog) minder props en decorstukken gebruikt als bij Noh. Ook de kostuums zijn simpeler.

Door het gebruiken van de overdreven lichaamstaal en grappige dialogen zijn de uitvoeringen makkelijker te begrijpen. De meeste verhalen zijn Japanse volksverhalen, humoristische blikken op religieuze shinto en boeddhistische gebruiken of een vrolijke kijk op een Noh-stuk zelf. Net als vroeger bij Noh werden alle rollen gespeeld door mannen. Hoewel schaars, zijn er tegenwoordig ook een aantal (echte) vrouwen op het toneel te vinden.

De spelers van Noh en Kyougen worden vaak geboren in een familie waarin de ouders ook in de stukken speelde. Andere gaan op zeer vroege leeftijd naar de toneelschool waar voor deze theatervormen speciale lessen worden gegeven. Veel van de speler kunnen prima rondkomen van hun inkomsten die ze ontvangen voor hun voorstelling, maar als bijfiguur hebben sommige Kyougen- acteurs soms een klein bijbaantje.

Voorstellingen worden het hele jaar door, in verschillende theaters door het hele land gegeven. Als je als niet-Japanner lang genoeg in Japan hebt gewoond en een goede kennis hebt opgebouwd over het spelen van een rol in Noh of Kyougen is het mogelijk om bij een amateurs-groep een kleine rol te ontvangen.

Noh en Kyougen zijn een interessant stuk cultuur om te ervaren als je in Japan bent. Hou er wel rekening mee dat de stukken zo een paar uur kunnen duren. Maar op een regenachtige of hele warme dag (airco!) is een bezoek aan een theater waar een voorstelling wordt gegeven een prima vermaak en even wat anders dan voor de tv gaan hangen op je hotelkamer 😉

またねーにゃん!

 

 

Bron: 1,2,3,4,5,6,7,8,9

Kurimu is een Japan cultuur- en subcultuur superfan. Kawaii-lover. Calpis-verslaafde. Echte ontdekker, eerlijk, en soms té nieuwsgierig. Vleugje ondeugend met een toefje dapper.

Laat ons horen wat je te zeggen hebt!

Close
X